One Life in Bangkok...รัก ชอบ เกลียด ชัง บางกอก

และด้วย ระดับ นั่นเอง ทำให้ทรัพยากรอันมีอยู่อย่างจำกัด ถูกแบ่งปันอย่างไม่เท่าเทียม คนที่มีโอกาสทางสังคมมากกว่า ก็จะมีโอกาสเลือกหยิบทรัพยากรที่ดีกว่าไปอุปโภคบริโภค ซึ่งบางคนก็หยิบฉวยไปเกินกว่าความจำเป็นที่ควรจะมี (โดยไม่ได้ตั้งใจ) นั่นทำให้คนที่ด้อยโอกาสทางสังคมซึ่งมีจำนวนมากกว่า เหลือทรัพยากรให้แบ่งกันใช้สอยอย่างน้อยนิดไปโดยปริยาย - แล้วเมื่อไหร่ที่ความน้อยนั้นถึงขั้นขาดแคลนอย่างรุนแรงปัญหาอาชญากรรมต่างๆ ก็เกิดขึ้นตามมา

เพราะฉะนั้น มีความเป็นไปได้มากว่าการกระทำความผิดบางประการของใครบางคน ส่วนหนึ่งมีสาเหตุมาจากเราโดยที่เราเองก็ไม่ได้ตั้งใจ

ที่สำคัญ เมื่อคนที่ผิดพลาดเหล่านั้นพ้นโทษออกมา สังคม (ซึ่งรวมเราอยู่ในนั้นด้วย) ก็จะประทับตรา ไอ้ขี้คุก ซ้ำลงไปบนหน้าผากของเขา ติดตัวไปตลอดทั้งชีวิต (โดยไม่ได้ตั้งใจอีกเช่นเคย) เป็นกระบวนการทำลายโอกาสอันริบหรี่อยู่แล้วให้ดับสิ้นลงอย่างหมดจด บางคนจึงต้องก่อคดีซ้ำแล้วซ้ำเล่า เพื่อความอยู่รอด วนเวียนอยู่อย่างนั้นเพราะไม่มีใครให้โอกาสทำมาหากินอย่างอื่น

.

แต่ก็เถอะ ในโลกแห่งการประทับตราบนตูดวัว บางทีเราก็ช่วยเหลือคนอื่นได้ไม่มากอย่างที่ใจอยากจะทำ (ไม่ว่ามันจะเป็นข้ออ้างหรือข้อเท็จจริงก็ตาม) - และในความเป็นจริง การที่เรารู้สึกหวาดระแวงคนที่เคยผ่านการต้องโทษมาก่อน ก็เป็นสัญชาติญาณการป้องกันตัวตามธรรมชาติอยู่แล้ว จะให้ไม่รู้สึกอย่างนั้นก็คงลำบากและจะไม่ให้รู้สึกอย่างนั้น ก็อาจนับได้ว่าเป็นความประมาทอยู่พอสมควร

ดังนั้น วิธีการที่จะทำให้สมประโยชน์ทั้งสองฝ่าย ทั้งเขาและเรา ก็คือการสนับสนุนให้พวกเขามี โอกาส มากขึ้นกว่าที่เป็นอยู่ ด้วยตัวของเขาเอง อย่างน้อย แม้ว่าที่สุดแล้ว ระดับ ในโลกแห่งการประทับตราบนตูดวัวอาจไม่เปลี่ยนแปลงไปจากเดิม แต่พวกเขาก็จะมีทางเลือกมากขึ้น และอาจไม่จำเป็นต้องแคร์ทัศนคติโง่ๆ เหมือนเรา

ที่พล่ามมายืดยาวนี้ ผมหมายถึง โครงการ ห้องสมุดพร้อมปัญญา ของกรมราชทัณฑ์

.

ห้องสมุด เป็นอีกเครื่องมือหนึ่ง ที่กรมราชทัณฑ์ต้องการนำมาพัฒนาผู้ต้องขังที่ด้อยโอกาสในการแสวงหาความรู้ เพื่อพัฒนาตนเอง ใช้เวลาว่างกับการอ่านหนังสือ และยังต้องการสร้างแหล่งสืบค้นให้กับผู้ต้องขังที่กำลังเรียนหนังสือในเรือนจำ เพราะเรือนจำเปิดโอกาสให้ผู้ต้องขังเรียนหนังสือ ในหลายหลักสูตร ทั้งปริญญาตรี และ หลักสูตรวิชาชีพต่างๆ ดังนั้น จึงจำเป็นต้องมีแหล่งค้นคว้าข้อมูล เหมือนกับมหาวิทยาลัยภายนอก เรือนจำทั่วไป โดยหลักแล้วในเรือนจำจะแบ่งสัดส่วนการใช้งานออกเป็น ๒ ส่วน คือส่วนควบคุม อย่างแท้จริง อย่างเช่น ภายในเรือนนอน และส่วนของการฝึกวิชาชีพ การเรียนการสอน ในแต่ละ เรือนจำจึงมีมุมการศึกษา หรือ "แดนการศึกษา" เพื่อเป็นแหล่งการศึกษาหาความรู้ สำหรับแดนการศึกษาที่สมบูรณ์แบบนั้น ต้องประกอบด้วย ห้องเรียน ห้องศูนย์การเรียนรู้ และห้องสมุดที่มีหนังสือครบครัน นี่จึงเป็นที่มาของ "โครงการห้องสมุดพร้อมปัญญา" (ข้อความบางส่วนจาก มติชน ซึ่งเป็นหนึ่งในองค์กรที่สนับสนุนโครงการนี้)

.